| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,525 |
| تعداد مقالات | 18,585 |
| تعداد مشاهده مقاله | 60,929,296 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 21,744,853 |
بازتاب گفتمان شیعه در تصویر نبرد با اژدها در تصاویر کتب مذهبی چاپ سنگی دوره قاجار | ||
| تاریخ فرهنگ ایران | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 05 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی Released under (CC BY-NC 4.0) license I Open Access I | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/ihc.2026.71645.1160 | ||
| نویسنده | ||
| مرضیه تراجی* | ||
| استادیار گروه ارتباط تصویری دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان | ||
| چکیده | ||
| نقشمایه اژدها از کهنترین عناصر تصویری در فرهنگ و هنر ایران است که در مکاتب نگارگری ایرانی با سبک و سیاقی متنوع تجلی یافته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقشمایه اژدها و نبرد اژدها در نسخههای مصور چاپ سنگی دوره قاجار است. در دوره قاجار با تقویت گفتمان باستانگرایی و توجه به سنّتهای پهلوانی و همچنین علاقه پادشاهان قاجار به امامان شیعه، آمیختگی میان حماسه ملی و باورهای شیعی شکل گرفت. پژوهش حاضر به این پرسشها پاسخ میدهد: نقشمایه اژدها و نبرد اژدها با قهرمان در کتابهای چاپ سنگی قاجار چگونه است؟ آمیختگی باستانگرایی و باورهای شیعی در دوره قاجار چه تأثیری در ترسیم موضوع نبرد با اژدها در کتب چاپ سنگی نهاده است؟ هدف پژوهش، تبیین چگونگی آمیختگی معنای حماسی نبرد با اژدها و تحلیل جایگزینی قهرمان مذهبی (حضرت علی (ع)) در صحنههای مصور کتب چاپ سنگی است. این پژوهش با رویکرد کیفی و به شیوه توصیفی - تحلیلی و براساس مطالعات کتابخانهای انجام شده است. یافتهها نشان میدهد که در دوره قاجار در کنار باستانگرایی نوعی همگرایی و باورهای شیعی وجود داشت که از سلسله صفویه در بطن جامعه ایرانی شکل گرفته بود. بنابراین نبرد با اژدها که در تاریخ حماسه ایران روایتی اسطورهای بود به نمادی از شجاعت و رشادت حضرت علی (ع) در مبارزه با باطل در چارچوب شیعی بدل شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شیعه؛ نبرد با اژدها؛ کتب چاپ سنگی؛ قاجار؛ حضرت علی (ع) | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 8 |
||