آمار
| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,520 |
| تعداد مقالات | 18,543 |
| تعداد مشاهده مقاله | 60,780,719 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 21,644,237 |
تصرفات قرآنی در نامه های عین القضات | ||
| زبان و ادب فارسی (نشریه سابق دانشکده ادبیات دانشگاه تبریز) | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 31 اردیبهشت 1405 اصل مقاله (1000.25 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/perlit.2026.71184.3925 | ||
| نویسندگان | ||
| میرجلیل اکرمی* 1؛ محمدعلی موسی زاده2؛ لیلا قربان زاده3 | ||
| 1استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. | ||
| 2استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. | ||
| 3دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در سالهای اولیۀ پس از رحلت پیامبر اسلام، همت مسلمانان عموماً بر حفظ همهجانبۀ قرآن، و خاصتاً ظاهر آن بود که عوامل مختلفی این همت را تا حدودی بینتیجه گذاشت؛ عواملی چون اختلاف قرائات برای توجیه تأویل و تفسیر، ایجاد هماهنگی با قواعد دستوری زبان عربی و هرچه بیشتر کردن اعجاز بلاغیِ قرآن و فقدان شَکل و اعراب در خط عربی و اعجام حروف از مهمترین آنها بود. ظهور روایتهای چهاردهگانۀ قرآن یکی از نشانههای عدمتحقق این مهم است. از آنجا که هیچ متنی ولو متون مقدس، در سیر زمانی خود از تغییر و تصرف مصون نمیماند، برخی از این تصرفات در متن قرآن نیز بۀ پشتوانۀ دلایلی مشخص، در بین برخی گروههای فکری رخ داده است. عرفا و متصوفه از زمرۀ این گروهها هستند. در میان افراد صاحبنام این گروه، میتوان از عینالقضات همدانی نام برد که معاملههای نامتعارف او با متن قرآن، علاوهبر پشتوانههای فکری و معنوی که تأویل، جزئی از آن است از دلایل ذوقی و بلاغی نیز برخوردار است. او در تأویل و بیرونکشیدن لایههای معنایی از بطن قرآن تا آنجا پیش میرود که دست به اقسام آشناییزدائیها زده و در کاربردهای خود از آیات قرآن کریم، در ظاهر آنها نیز تصرفاتی انجام داده است. این مقاله با روش توصیفی _ تحلیلی مبتنی بر پژوهش کتابخانهای سعی دارد اقسام تصرفات قرآنی و دلایل آن را در آثار فارسی عینالقضات بررسی کند. مطالعه و بررسی ما نشان میدهد که تصرفات اعمالشده توسط این عارف در آیات قرآنی بر اساس پایگاه عرفانی او و عمدتاً در خدمت تحقق اهداف بلاغی همچون متناسبکردن آیه با سیاق سخن، کمک به ادعا و اثبات مراد عینالقضات، تأکید در کلام و روشنگری بیشتر، تأثیرپذیری هرچه بیشتر خواننده و ... بوده است و به نظر میرسد در مواردی متعددی اتّکا به حافظه نیز موجب اختلاف نقلهای وی با متن قرآن کریم شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| زبان؛ تأویل؛ تصرفات قرآنی؛ آثار فارسی عینالقضات | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 74 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 46 |
||