دانشگاه تبریز
فهرست نشریات دارای اعتبار وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC)

 آمار

تعداد نشریات45
تعداد شماره‌ها1,550
تعداد مقالات18,890
تعداد مشاهده مقاله63,337,678
تعداد دریافت فایل اصل مقاله23,090,784
اسلم پور, علی سجاد, سلطانی, مرتضی, جلیلوند, محمدرضا. (1405). شکل‌گیری راهبرد در شرایط ناپایدار سیاسی بین‌المللی ؛ مروری نظام‌مند. سامانه مدیریت نشریات علمی, 8(4), 135-168. doi: 10.22034/jiba.2026.71397.2419
علی سجاد اسلم پور; مرتضی سلطانی; محمدرضا جلیلوند. "شکل‌گیری راهبرد در شرایط ناپایدار سیاسی بین‌المللی ؛ مروری نظام‌مند". سامانه مدیریت نشریات علمی, 8, 4, 1405, 135-168. doi: 10.22034/jiba.2026.71397.2419
اسلم پور, علی سجاد, سلطانی, مرتضی, جلیلوند, محمدرضا. (1405). 'شکل‌گیری راهبرد در شرایط ناپایدار سیاسی بین‌المللی ؛ مروری نظام‌مند', سامانه مدیریت نشریات علمی, 8(4), pp. 135-168. doi: 10.22034/jiba.2026.71397.2419
اسلم پور, علی سجاد, سلطانی, مرتضی, جلیلوند, محمدرضا. شکل‌گیری راهبرد در شرایط ناپایدار سیاسی بین‌المللی ؛ مروری نظام‌مند. سامانه مدیریت نشریات علمی, 1405; 8(4): 135-168. doi: 10.22034/jiba.2026.71397.2419

شکل‌گیری راهبرد در شرایط ناپایدار سیاسی بین‌المللی ؛ مروری نظام‌مند

نشریه علمی پژوهشی مدیریت کسب و کارهای بین المللی
مقاله 6، دوره 8، شماره 4، خرداد 1405، صفحه 135-168    اصل مقاله (1.95 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jiba.2026.71397.2419
نویسندگان
علی سجاد اسلم پور1؛ مرتضی سلطانی* 2؛ محمدرضا جلیلوند2
1دانشجوی دکتری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران
2دانشیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران
چکیده
سازمان‌های امروزی با سطحی بی‌سابقه از عدم ‌قطعیت روبرو هستند که بخش عمده‌ای از آن ریشه در بی‌ثباتی‌های سیاسی، تنش‌های ژئوپلیتیک و تحولات بنیادین محیطی دارد. با‌توجه‌به ناکارآمدی الگوهای سنتی و برنامه‌ریزی‌های ایستا در چنین فضایی، این پژوهش با‌هدف واکاوی و ارائه چارچوبی برای تدوین راهبرد در شرایط ناپایداری سیاسی، بر سه محور کلیدی رویکردها، فرایندها و ابزارها تمرکز‌یافته و در این مسیر، از رویکرد مرور‌ نظام‌مند همراه با روش تحلیل مضمون بهره گرفته است. فرایند جستجو در ۵ پایگاه‌داده معتبر (گوگل‌اسکولار، اسکوپوس، وب‌آو‌‌ساینس، پایگاه مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی و پرتال جامع علوم‌انسانی) در بازه زمانی ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۵ صورت گرفت که از میان ۵۴۰۹ پیشینه شناسایی‌شده، پس از طی ۶ مرحله غربالگری، ۵۰ پژوهش نهایی برای تحلیل برگزیده شد. تحلیل داده‌ها منجر به استخراج ۸۷۹ گزاره معنا‌دار، ۵۸۷ کد اولیه و ۱۴۸ کد نهایی شد که در مجموع، ۳۶ تم محوری را شکل دادند؛ این یافته‌ها در سه دسته اصلی شامل ۲۱ تم در بخش رویکردها، ۸ تم در بخش فرایندها و ۷ تم در بخش ابزارها طبقه‌بندی شده‌اند. نتایج نشان می‌دهد که مواجهه مؤثر با تلاطم‌های سیاسی، مستلزم گذار از مدل‌های خطی به سمت منظومه‌ای یکپارچه از رویکردها، فرایندها و ابزارها جهت ارتقای انعطاف‌پذیری راهبردی سازمان است. در نهایت، تلفیق این عناصر در قالب الگوهای تصمیم‌گیری تحت عدم قطعیت، راهکاری هوشمندانه برای تبدیل تهدیدهای حاکمیتی به مزیت‌های رقابتی و تضمین بقای سازمانی ارائه می‌دهد.
کلیدواژه‌ها
شکل‌گیری راهبرد؛ ناپایداری سیاسی بین‌المللی؛ مرور نظام‌مند
مراجع
  1. جهانی، م.،  & دهقان نیری،  م. (۱۴۰۲). طراحی مدل تدوین استراتژی‌های انطباق‌پذیر استوار در شرایط عدم‌اطمینان. پژوهش‌های مدیریت منابع سازمانی،  13(3)،  45-74. https://ormr.modares.ac.ir/article_18399_08283f2d7262ce7c4b9e38cff7905e7c.pdf
  2. خدادادحسینی، ح.،  لشکر‌بلوکی،  م.،  & فرخی،  ف. (1391). رویکردهای جایگزین طراحی استراتژی در شرایط عدم قطعیت، رویکردی تحلیلی - تطبیقی. پژوهش های مدیریت عمومی،  18(5)،  45-64. https://doi.org/10.22111/jmr.2013.1015
  3. خواستار، ح. (۱۳۸۸). ارایه ی روشی برای محاسبه ی پایایی مرحله ی کدگذاری در مصاحبه های پژوهشی. فصلنامه روش شناسی علوم انسانی،  ۱۵(۱)،  ۱۶۱-۱۷۴.
  4. دلاوری، ا. (۱۳۹۴). درآمدی انتقادی بر مفهوم‌ و شاخص‌های بی‌ثباتی سیاسی: به‌سوی مدلی جامع و روزآمد برای سنجش بی‌ثباتی سیاسی. دولت پژوهی،  1(2)،  59-93. https://doi.org/10.22054/tssq.2015.1805
  5. روحانی، م.،  & درستانی،  م. (1393). علل بی ثباتی سیاسی در منطقه خاورمیانه و خلیج فارس از منظر جامعه شناختی. مطالعات رسانه‌ای،  25(9)،  113-126. https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1187210
  6. مشبکی، ا. (۱۴۰۰). سیمای سازمان: مروری بر اثر ارزشمند گرت مورگان درباره سازمان و استعاره‌های آن (8 ed.). انتشارات دانشگاه تهران.
  7. مناف‌زاده‌هیر، م.،  شافعی،  ر.،  فاطمی،  ع. (1400). ارائه الگویی جهت تدوین استراتژی‌های توسعه صادرات در بازار‌های خارجی با استفاده از روش داده ‌بنیاد (مطالعه موردی شرکت‌های پتروشیمی ایران). اقتصاد مالی،  57(15)،  39-54. https://doi.org/10.30495/fed.2021.687917
  1. Althehli, S., & Nobanee, H. (2024). Political Risk and International Firms: A Literature Review on Management Strategies. SSRN 4978888. https://doi.org/10.2139/ssrn.4978888
  2. Biloslavo, R., Edgar, D., Aydin, E., & Bulut, C. (2024). Artificial intelligence (AI) and strategic planning process within VUCA environments: a research agenda and guidelines. Management Decision. https://doi.org/10.1108/MD-10-2023-1944
  3. Bowen, G., & Bowen, D. (2014). Strategy formulation and uncertainty in environments. Journal of Business and Economics, 5(12), 2315-2326. https://doi.org/10.15341/jbe(2155-7950)/12.05.2014/012
  4. Bryson, J. M. (1988). A strategic planning process for public and non-profit organizations. Long Range Planning, 21(1), 73-81. https://doi.org/10.1016/0024-63
  5. Cocks, G. (2010). Emerging concepts for implementing strategy. The Tqm Journal, 22, 260-266. https://doi.org/10.1108/17542731011035505
  6. Deepika, & Chitranshi, J. (2021). Leader readiness of Gen Z in VUCA business environment. Foresight, 23154-171. https://doi.org/10.1108/FS-05-2020-0048
  7. Delavari, A. (2015). A critical introduction to the concept and indicators of political instability: Toward a comprehensive and up-to-date model for measuring political instability. State Studies, 1(2), 59-93.https://doi.org/10.22054/tssq.2015.1805 (in Persian)
  8. Du, J., & Chen, Z. (2018). Applying Organizational Ambidexterity in strategic management under a “VUCA” environment: Evidence from high tech companies in China. International Journal of Innovation Studies, 2. https://doi.org/10.1016/j.ijis.2018.03.003
  9. Ehsani, M., & Osiyevskyy, O. (2022). Entrepreneurial strategies for navigating the VUCA world. Rutgers Business Review, 7(3), 237-249.
  10. Holloway, S. (2024). Digital Transformation in Supply Chain Management: A Systematic Literature Review of Trends and Applications. Preprints. https://doi.org/10.20944/preprints202411.2423.v1
  11. (2025). International Monetary Fund. International Monetary Fund. https://www.imf.org/en/home
  12. Jahani, M., & Dehghan Nayeri, M. (2023). Designing a robust adaptive strategy formulation model under uncertainty. Organizational Resource Management Research, 13(3), 45-74. https://ormr.modares.ac.ir/article_18399_08283f2d7262ce7c4b9e38cff7905e7c.pdf(in Persian)
  13. Khasteh, H. (2009). A method for calculating the reliability of the coding stage in research interviews. Quarterly Journal of Humanities Methodology, 15(1), 161-174, Article 58. (in Persian)
  14. Khodadad Hosseini, H., Lashkar Boloki, M., & Farrokhi, F. (2012). Alternative approaches to strategy design under uncertainty: An analytical-comparative approach. Public Management Research, 18(5), 45-64. https://doi.org/10.22111/jmr.2013.1015(in Persian)
  15. Kim, C., Kim, I., Pantzalis, C., & Park, J. C. (2019). Policy uncertainty and the dual role of corporate political strategies. Financial Management, 48(2), 473-504. https://doi.org/abs/10.1111/fima.12226
  16. Kingsley, A. F., Vanden Bergh, R. G., & Bonardi, J.-P. (2012). Political markets and regulatory uncertainty: Insights and implications for integrated strategy. Academy of Management Perspectives, 26(3), 52-67. https://doi.org/10.5465/amp.2012.0042
  17. Kulinich, T., Materynska, O., Aleskerova, Y., Kuzmenko, H., & Balian, I. (2023). Leadership in unstable conditions: Change management strategies and effective crisis management for achieving success. WSEAS Transactions on Business and Economics. 2023. Vol. 20. P. 2781-2788. https://doi.org/10.37394/23207.2023. 20.236.
  18. Kuncoro, S., & Thaha, A. R. (2023). Leadership and strategy business in VUCA world. Economic Education and Entrepreneurship Journal, 6(2), 182-190. https://doi.org/10.23960/E3J/v6i2.124-132
  19. Liedtka, J. M., & Rosenblum, J. W. (1996). Shaping Conversations: Making Strategy, Managing Change. California Management Review, 39(1), 141-157. https://doi.org/10.2307/41165880
  20. Makkar, M., & Rani, N. (2024). Strategies to Respond to VUCA World. Drishtikon: A Management Journal, 15(2)
  21. Manafzadeh Hir, M., Shafei, R., & Fatemi, A. (2021). Presenting a model for formulating export development strategies in foreign markets using the grounded theory method (Case study of Iranian petrochemical companies). Financial Economics, 57(15), 39-54. https://doi.org/10.30495/fed.2021.687917(in Persian)
  22. Mintzberg, H. (1998). Strategy safari : the complete guide through the wilds of strategic management / by Henry Mintzberg, Bruce Ahlstrand, Joseph Lampel. London: FT Prentice Hall.
  23. Moshbaki, A. (2021). Images of organization: A review of Gareth Morgan's valuable work on organization and its metaphors(8th ed.). University of Tehran Press. (in Persian)
  24. Nikseresht, A., Hajipour, B., Pishva, N., & Mohammadi, H. A. (2022). Using artificial intelligence to make sustainable development decisions considering VUCA: a systematic literature review and bibliometric analysis. Environmental Science and Pollution Research, 29, 42509 - 42538. https://doi.org/10.1007/s11356-022-19863-y
  25. Norris, M., & Oppenheim, C. (2007). Comparing alternatives to the Web of Science for coverage of the social sciences’ literature. Journal of Informetrics, 1(2), 161-169. https://doi.org/10.1016/j.joi.2006.12.001
  26. Paquette, L. (1991). Strategy and time in Clausewitz's on war and in Sun Tzu's the art of war. Comparative Strategy, 10(1), 37-51. https://doi.org/10.1080/01495939108402829
  27. Pástor, Ľ., & Veronesi, P. (2013). Political uncertainty and risk premia. Journal of Financial Economics, 110(3), 520-545. https://doi.org/10.1016/j.jfineco.2013.08.007
  28. Peng, M. W. (2002). Towards an Institution-Based View of Business Strategy. Asia Pacific Journal of Management, 19(2), 251-267. https://doi.org/10.1023/A:1016291702714
  29. Porter, M. E., & Review, H. U. H. B. (1979). How Competitive Forces Shape Strategy. Harvard Business Review. https://books.google.com/books?id=MMUgngEACAAJ
  30. Rouhani, M., & Dorostani, M. (2014). Causes of political instability in the Middle East and Persian Gulf region from a sociological perspective. Media Studies, 25(9), 113-126. https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1187210(in Persian)
  31. Rožman, M., Oreški, D., & Tominc, P. (2023). Artificial-Intelligence-Supported Reduction of Employees’ Workload to Increase the Company’s Performance in Today’s VUCA Environment. Sustainability, 15, 1-21.. https://doi.org/10.3390/su15065019
  32. Scoblic, J. P. (2020). Learning from the Future. Harvard business review. https://hbr.org/archive-toc/BR2004
  33. Singh, R., & Shah, M. (2012). Directional Strategies and Organizational Performance. Management Convvetgence, 3, 57-69.
  34. Sutcliffe, K. M., & Zaheer, A. (1998). Uncertainty in the transaction environment: an empirical test. Strategic Management Journal, 19, 1-23. https://doi.org/10.1002/(sic)1097-0266(199801)19:1<1::AID-SMJ938>3.0.co;2-5
  35. Toma, S.-V., Chiriţă, M., & Şarpe, D. (2012). Risk and Uncertainty. Procedia Economics and Finance, 3, 975-980. https://doi.org/10.1016/S2212-5671(12)00260-2
  36. Vishwakarma, S. S., & Pandey, S. K. (2024). Agile transformation: business strategies and best practices for vuca and bani world. IntechOpen Series Business, Management and Economics, 31. https://doi.org/10.5772/intechopen.1006870
  37. Wang, Q., & Waltman, L. (2015). Large-Scale Analysis of the Accuracy of the Journal Classification Systems of Web of Science and Scopus. Journal of Informetrics, 10. https://doi.org/10.1016/j.joi.2016.02.003
  38. Weib, M. (2025). Navigating the VUCA Landscape: A Systematic Literature Review of Organizational Coping Strategies. Journal of Innovation Management, 13(1), 96-124.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 394
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 180


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب