آمار
| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,469 |
| تعداد مقالات | 17,958 |
| تعداد مشاهده مقاله | 58,287,979 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 19,747,795 |
واکاوی ظرفیتهای ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی شهرستان سبزوار با استفاده از مدلهای ژئوتوریستی (مطالعه موردی: رودآب، ریوند، طبس) | ||
| جغرافیا و برنامهریزی | ||
| دوره 29، شماره 93، 1404، صفحه 235-213 اصل مقاله (1.58 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/gp.2024.61117.3248 | ||
| نویسندگان | ||
| میترا روحانی1؛ ولی نعمتی* 2؛ بهروز نظافت تکله3 | ||
| 1دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت برنامهریزی توسعه جهانگردی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی | ||
| 2استادیار مدیریت و اقتصاد، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده علوم اجتماعی، اردبیل، ایران | ||
| 3دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی دانشگاه محقق اردبیلی | ||
| چکیده | ||
| ژئوتوریسم یکی از جدیدترین مفاهیم در حوزه گردشگری است و در درجه اول بر ارتقای ویژگیهای زمینشناسی و ژئومورفولوژیکی در مناظر به عنوان جاذبههای گردشگری تمرکز دارد. هدف پژوهش حاضر واکاوی ظرفیتهای ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی شهرستان سبزوار با استفاده از مدلهای هادزیک، کوبالیکوا و فیولت میباشد. مناطق ژئوتوریستی رودآب، ریوند و طبس به عنوان مناطق مورد مطالعه انتخاب شدند. پژوهش حاضر با تکمیل کردن 108 پرسشنامه (25 نفر گردشگر و 11 نفر کارشناس برای هر مدل) برای هر سه منطقه مورد مطالعه و محاسبه امتیازدهی آنان به پرسشنامه، بهعمل آمده است. براساس نتایج حاصله از مدل هادزیک و بررسی ارزشهای علمی و مازاد با نظر کارشناسان و گردشگران؛ توان ژئوتوریستی منطقه طبس با مقدار (68/91) بیشترین امتیاز و منطقه ریوند با مقدار (41/25) کمترین امتیاز را به خود اختصاص دادند. همچنین براساس نتایج بهدست آمده از مدل کوبالیکوا منطقه طبس با مقدار (8/76) بیشترین امتیاز و منطقه ریوند با مقدار (6/49) کمترین امتیاز را در مجموع ارزشهای علمی، آموزشی، اقتصادی، حفاظتی و فرهنگی داراست. نتایج حاصل از ارزیابی از طریق مدل فیولت و بررسی ارزشهای مدیریتی و گردشگری نیز نشاندهنده آنست که منطقه طبس با مقدار (7/86) بیشترین امتیاز و منطقه ریوند با مقدار (6/36) کمترین امتیاز را در مجموع ارزشهای ارزیابی کسب کردند. بنابراین نتیجهگیری میگردد که منطقه طبس در شهرستان سبزوار، در بین مناطق مورد مطالعه، دارای توان ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی بیشتری است. درنهایت پیشنهاد میگردد در مطالعات آتی برای واکاوی ظرفیتهای ژئوتوریستی شهرستان سبزوار از نرمافزارها و مدلهای جدید و بهروز استفاده شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| توانسنجی؛ پتانسیل؛ ژئوتوریسم؛ سبزوار؛ مدلهای ژئوتوریسم | ||
| اصل مقاله | ||
|
هدف: هدف از این پژوهش، واکاوی ظرفیتهای ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی شهرستان سبزوار با استفاده از مدلهای هادزیک،کوبالیکوا و فیولت است. این پژوهش با تمرکز بر ارتقای ویژگیهای زمینشناسی و ژئومورفولوژیکی در مناظر به عنوان جاذبههای گردشگری انجام شده است. مختصات جغرافیایی مناطق مورد مطالعه 56 درجه و 33 دقیقه تا 58 درجه و 16 طول شرقی و 35 درجه و 27 دقیقه تا 35 درجه و 54 دقیقه عرض شمالی میباشد. روش پژوهش: در این پژوهش، سه منطقه ژئوتوریستی شامل رودآب، ریوند و طبس به عنوان مناطق مورد مطالعه انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها، 108 پرسشنامه تکمیل شد که شامل 25 گردشگر و 11 کارشناس برای هر مدل در هر یک از مناطق بود. سپس امتیازات مربوط به هر منطقه براساس این پرسشنامهها و مدلهای مورد استفاده، محاسبه و تحلیل شد. نتایج: نتایج حاصل از مدل هادزیک نشان داد که در بررسی ارزشهای علمی و مازاد، منطقه طبس با امتیاز 91.68 بیشترین توان ژئوتوریستی را دارد، در حالی که منطقه ریوند با امتیاز 25.41 کمترین امتیاز را کسب کرده است. همچنین، براساس مدل کوبالیکوا، منطقه طبس با امتیاز 76.8 در مجموع ارزشهای علمی، آموزشی، اقتصادی، حفاظتی و فرهنگی بالاترین امتیاز را بدست آورد و منطقه ریوند با امتیاز 49.6 کمترین امتیاز را داشت. نتایج مدل فیولت نیز نشان داد که طبس با امتیاز 86.7 بیشترین امتیاز را در ارزشهای مدیریتی و گردشگری کسب کرده، درحالی که ریوند با امتیاز 36.6 کمترین امتیاز را دارا بود. نتیجهگیری: این پژوهش نشان میدهد که منطقه طبس در شهرستان سبزوار در مقایسه با سایر مناطق مورد مطالعه، از توان ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی بیشتری برخوردار است. در نهایت، پیشنهاد میشود که در مطالعات آتی برای واکاوی ظرفیتهای ژئوتوریستی شهرستان سبزوار از نرمافزارها و مدلهای جدید و بهروز استفاده گردد. | ||
| مراجع | ||
|
ابراهیم پور، حبیب، نعمتی، ولی، نظافت تکله، بهروز. (1401). بررسی توانمندیهای ژئوتوریستی استان اردبیل با استفاده از مدل کوبالیکوا و مدل فیولت (مطالعه موردی: نیر، نمین، سرعین). جغرافیا و روابط انسانی,5(3).144-161
اسفندیاری درآباد، فریبا، و نظافت تکله، بهروز. (1401). بررسی و ارزیابی توانمندی ها و پتانسیل های ژئوتوریستی شهرستان سرعین (مطالعه موردی: روستاهای آلوارس, درآباد, نوران). جغرافیا و مطالعات محیطی، 11(44 )، 130-147.
اسفندیاری درآباد، فریبا، وهابزاده زرگری، مهرداد، شیخلر، زهره، نظافت تکله، بهروز، وهابزاده زرگری، اویس. 1403. توانسنجی پتانسیلهای مقاصد ژئومورفولوژیکی و ژئوتوریسمی شهر خلخال با استفاده از مدلهای ژئوتوریسمی (مطالعه موردی: بخش شاهرود)، جغرافیا و برنامهریزی. https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_18024.html
اصغری سراسکانرود، صیاد، نظافت تکله، بهروز. (1399)، ارزیابی توان ژئوتوریستی و تحلیل رقابتپذیری مناطق ژئوتوریستی شهرستان سرعین، تحقیقات جغرافیایی، شماره 137، 203-194
اکبری، مجید، بوستان احمدی، وحید، انصاری، معصومه، سهرابی، وحید. (2022). سنجش جایگاه کشورهای اسلامی از نظر شاخص های رقابتپذیری جهانی سفر و گردشگری با استفاده تکنیک ماباک (MABAC). فصلنامه علمی برنامه ریزی منطقه ای. 12(45). 1-18
ترنج, حسنعلی. (1397). بررسی تاثیر مؤلفههای گردشگری پایدار بر ژئوتوریسم روستاهای شهرستان بویراحمد. جغرافیا و روابط انسانی. 1(2). 818-832
جهان تیغمند، سمیه، کرم، امیر، قنواتی، عزتاله. (1401). تبیین توانها و مدیریت گردشگری ژئوسایتها بر پایه ارزیابی محوطه های تنوع زمینی (مطالعه موردی: منطقه گردشگری تنگه واشی در شهرستان فیروزکوه). تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی (علوم جغرافیایی)، 22(65 )، 303-323.
حجازی، سید اسدالله، رسولی، عادل، ایمان زاده، طاها، سید عبدالسلام. (1402). بررسی توانمندیهای ژئوتوریسمی ژئوسایتها با استفاده از روش کامنسکو. مطالعه موردی: ژئوسایتهای شهرستان بوکان. جغرافیا و روابط انسانی. 6(1). 242-259
حسینجانیزاده، مهدیه. حسن زاده، رضا. هنرمند، مهدی. ناصری، فرزین. (1399). بررسی پتانسیل ژئوتوریسم با استفاده از سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، شهرستان رفسنجان، استان کرمان. گردشگری و توسعه. 9(4). 215-230.
خدایی، یوسف، کارگر، بهمن و سرور، رحیم. (1401)، گردشگری شهری رویکردی نو به سوی بازآفرینی شهری (مطالعه موردی شهر زنجان)، فصلنامه جغرافیا و برنامهریزی شهری چشمانداز زاگرس، دوره 14، شماره 52، صص 81-49. مثل بقیه باشد
دربان آستانه، علیرضا. محمدزاده لاریجانی، فاطمه. اصفهانی، مجید. غلامی، علی. (1400). نقش گردشگری دانش محور در توسعه جوامع محلی (مطالعه موردی: ژئوپارک قشم). گردشگری و توسعه. 10(1). 189-202.
رحیمی، محمد. هنری، فاطمه. رومیانی، احمد. (1401). برنامه ریزی و آیندهنگاری توسعه پایدار گردشگری استان خوزستان. فصلنامه علمی برنامه ریزی منطقه ای. 12(45)، 51-66.
روستا, علیرضا. (1401). تبیین اثرات تجربه و انگیزش گردشگران در مناطق شهری بر رضایت و وفاداری گردشگران (مورد مطالعه: مناطق گردشگری کیش و قشم). فصلنامه علمی برنامه ریزی منطقه ای. 12(45). 211-228
سلیمی، مریم. (1397). قابلیت اکو توریسمی و ژئوتوریسمی ژئو پارک در توسعه گردشگری (مطالعه موردی غار قوری قلعه). جغرافیا و روابط انسانی. 1(3). 282-304.
عابدینی، موسی. شکر بهجت، سمیرا. نظافت تکله، بهروز. (1402). ارزیابی توسعه گردشگری پایدار ژئومورفوسایتها بر اساس روش کومانسکو و پارک ملی (مطالعه موردی: غرب مازندران). جغرافیا و روابط انسانی 6(2). 140-169.
عابدینی، موسی. یلمه، انه سلطان. (1402). بررسی و تجزیه و تحلیل توانمندیهای ژئوتوریستی شهرستان رامیان با استفاده ازمدل های swot وpralong. جغرافیا و روابط انسانی. 6(2). 423-425
عباس زاده، امیرعلی، ابراهیمی، عطرین. (1399). پتانسیل سنجی ژئوسایت های مستعد استان چهارمحال و بختیاری با استفاده از روش کامنسکو. جغرافیا و روابط انسانی,. 2(4). 400-412.
عبدالهزادهثانی، محمد. سنگسفیدی، محسن. سیمای شهرستان سبزوار. سبزوار: محسن سنگسفیدی، 1388. صص147-153.
کرمی، فریبا، رجبی، معصومه، رنگرز فروغ، فاطمه. 1403. ارزیابی توانهای ژئوتوریستی چشمههای آبگرم دامنه شمالی رشته کوه بزقوش، جغرافیا و برنامهریزی. https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_17766.html
محمدیان، کلثوم، جاودانی, مهناز. (1402). ارزیابی توانمندی های ژئوتوریسمی شهرستان دماوند با استفاده از روش های زوروس و کامنسکو. جغرافیا و روابط انسانی. 6(2). 332-348.
مختاری، داوود، روستایی، امامی کیا. (1399). تحلیل رابطۀ بین انگیزههای گردشگری شهروندان کلانشهر تبریز و مقاصد گردشگری آنها در استان آذربایجان شرقی با رویکرد ژئوتوریسم. نشریه جغرافیا و توسعه. 18(59). 171-184.
مقیمی، ابراهیم، زارع احمدآباد، محسن، مختاری، داود. (1401)، ارزیابی توانمندی اشکال ژئومورفولوژیک حاصل از فعالیت گسل تبریز در توسعه ژئوتوریسم با استفاده از روش پانیزا، سیاستگذاری شهری و منطقهای، دوره 1، شماره 1، صص 13-1.
نعمتی، ولی، نظافت تکله، بهروز. (1402). ارزیابی و تحلیل رقابتپذیری ژئوتوریسمی شهرستان نیر با استفاده مدل پاولووا. جغرافیا و روابط انسانی. 5(4). 86-109.
نکوئیصدری، بهرام. قورچیان، نادرقلی. محمدداودی، امیرحسین. (1401). بررسی میزان کاربست ابعاد و مؤلفههای نظام تفسیر ژئوتوریسم بهمنظور ارائۀ مدل مفهومی مناسب در ژئوپارک جهانی قشم. گردشگری و توسعه. 5(4). 56-109.
هاشمی دیزج، عبدالرحیم، نظافت تکله، بهروز، عبیدی حمل آباد، سایه. 1403. توانسنجی پتانسیلهای ژئوتوریستی و ژئومورفولوژیکی شهرستان پارسآباد در جهت توسعه اقتصادی، جغرافیا و برنامهریزی. https://geoplanning. tabrizu.ac .ir/article_ 17811. html | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 592 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 113 |
||