تعداد نشریات | 43 |
تعداد شمارهها | 1,262 |
تعداد مقالات | 15,535 |
تعداد مشاهده مقاله | 51,553,599 |
تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 14,493,745 |
بررسی شاخص سازگاری در برنامهریزی کاربری زمین شهری بهمنظور پایداری اقتصادی شهر، مطالعه موردی: منطقه یک شهرداری تهران | ||
جغرافیا و برنامهریزی | ||
مقاله 10، دوره 20، شماره 57، آذر 1395، صفحه 175-198 اصل مقاله (440.7 K) | ||
نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
شناسه دیجیتال (DOI): 2 | ||
نویسندگان | ||
علی شماعی1؛ بابک لطفی مقدم2 | ||
1دانشیار جغرافیا و برنامهریزی شهری دانشگاه خوارزمی تهران | ||
2ـ دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری دانشگاه خوارزمی | ||
چکیده | ||
مکانیابی و ساخت کاربریهای شهری در اقتصاد شهر و پایداری اقتصادی آن نقش بهسزایی دارد. امروزه رشد ناموزون کاربریها در بعضی از نواحی شهری موجب ناسازگاری و افزایش هزینههای شهری شده است. شاخصهای سازگاری بهطور مستقیم و غیرمستقیم در پایداری اقتصاد شهر تأثیر گذارند. هدف این پژوهش تحلیل وضعیت کاربری زمین شهری بر اساس معیار سازگاری بهمنظور دستیابی به پایداری اقتصادی در منطقه یک شهرداری تهران است. در این پژوهش شاخصهای سازگاری کاربریها از جمله فاصله از خط گسل، همجواری کاربریها با کاربریهای آلودهکننده و مزاحم، مکانیابی کاربریها بر اساس شیب زمین است. نوع پژوهش کاربردی و روش آن توصیفی- تحلیلی، با بهرهگیری از سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) و نرمافزار (excel) است. دادهها و اطلاعات جمعآوری شده از منابع کتابخانهای و نقشههای رقومی منطقه بهکمک GIS تحلیل شده است. نتایج مشخص میسازد مکانگزینی حدود 40 درصد کاربریهایی که در محدوده 700 متری خط گسل قرار دارند؛ خطرساز میباشد، بیش از 20 درصد کاربریها در شیب نامناسب ساخته شدهاند، همچنین 3/0 درصد از کاربریهای منطقه از لحاظ شاخص آلودگی و مزاحمت، وضعیت نامطلوبی دارند، در مجموع، این فرآیند موجب خسارات مالی و جانی متنوعی میگردد که ناپایداری اقتصادی منطقه را بهدنبال خواهد داشت. | ||
کلیدواژهها | ||
کاربری زمین شهری؛ سازگاری و همجواری کاربریها؛ پایداری اقتصادی شهر؛ منطقه یک شهرداری تهران | ||
مراجع | ||
ـ انجمن شهرسازی امریکا (1387)، «مدیریت زیست محیطی»، ترجمه ماهفرید منصوریان، نیلوفر نامدار قشقایی، انتشارات جامعه مهندسان مشاور ایران، چاپ اول. ـ برکپور، ناصر و ایرج اسدی (1388)، «مدیریت و حکمروایی شهری»، معاونت پژوهشی دانشگاه هنر، چاپ اول. ـ بییر، آن آر و کاترین هیگینز (1390)، «برنامهریزی محیطی برای توسعه زمین راهنمایی برای برنامهریزی و طراحی محلی پایدار»، ترجمه سیدحسین بحرینی و کیوان کریمی، انتشارات دانشگاه تهران، چاپ سوم. ـ پورمحمدی، محمدرضا (1387)، «برنامهریزی کاربری زمین شهری»، انتشارات سمت، چاپ چهارم تابستان. ـ رهنمایی، محمدتقی و سیدموسی پورموسوی (1385)، «بررسی ناپایداریهای امنیتی کلان شهر تهران بر اساس شاخصهای توسعه پایدار شهری»، فصلنامه پژوهشهای جغرافیایی، شماره 57 ، پائیز. ـ رهنمایی، محمدتقی (۱۳۷۷)، «محدودیتهای فضایی شهر تهران»، فصلنامه پژوهشهای جغرافیایی، شماره 34، تیر. ـ سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران و دانشگاه تهران (1389)، «اطلس کلانشهر تهران»، انتشارات سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران، چاپ اول زمستان. ـ مرکز آمار ایران، سرشماری عمومی نفوس و مسکن، نتایج تفصیلی شهر تهران، (1335،1345،1355،1365،1375،1385،1390). ـ صرافی، مظفر (1379)، شهر پایدار چیست؟»، فصلنامه مدیریت شهری، شماره 4، زمستان. ـ عزیزی، محمدمهدی و رضا اکبری (1387)، «ملاحظات شهرسازی در سنجش آسیبپذیری شهرها از زلزله، نمونه منطقه فرحزاد تهران»، نشریه هنرهای زیبا، شماره 34، صص36- 25. ـ مرکز مطالعات و تحقیقات شهر سازی و معماری ایران (1376)، «پهنهبندی خطر نسبی زمین لرزه در ایران»، مرکز مطالعات و تحقیقات شهرسازی، تهران. ـ مهدیزاده، جواد (1379)، «برنامهریزی کاربری زمین تحول در دیدگاهها و روشها»، فصلنامه مدیریت شهری، شماره 4 زمستان. ـ مهدیزاده، جواد (1381)، «نظری به روند تاریخی توسعه کالبدی - فضایی شهر تهران (بخش دوم) دوره نوسازی و پیدایش مادر شهر تهران»، جستارهای شهرسازی، شماره سوم، پاییز و زمستان. ـ ویلیامز، کتی؛ برتون، الیزابت و مایک جنکنز (1387)، «دستیابی به شکل پایدار شهری شکل پایداری و حملو نقل1»، ترجمه واراز مرادی مسیحی، انتشارات شرکت پردازش و برنامهریزی شهری، چاپ اول. ـ مهندسان مشاور بافت شهر (1382)، «بررسی مسایل توسعه شهری منطقه یک مطالعات جمعیتی و اقتصادی- اجتماعی»، معاونت شهرسازی و معماری شهرداری تهران، ـ مهندسان مشاور بافت شهر (1384)، «تهیه الگوی توسعه و طرح تفصیلی منطقه و همکاری با شهرداری منطقه یک»، دی ماه. ـ مثنوی، محمدرضا (1382)، «توسعه پایدار و پارادایمهای جدید توسعه شهری: شهر فشرده و شهر گسترده»، مجله محیطشناسی، شماره 31، تابستان. ـ محمدی، روحا... (1387)، «تحلیل کاربری زمین شهری دوگنبدان با تأکید بر توسعه پایدار شهری»، پایاننامه کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تهران. ـ مرصوصی، نفیسه و علی پیروی (1386)، تحلیل کاربری زمین شهری با رویکرد توسعه پایدار، مورد مطالعه: شهرک سعدیه شیراز»، جغرافیا (نشریه انجمن جغرافیای ایران)، دوره جدید، سال پنجم شماره 14 و15، زمستان. ـ مفیدی شمیرانی، سیدمجید و علی افتخاری مقدم (1388)، توسعه پایدار شهری، دیدگاهها و اصول اجرایی آن در کشورهای در حال توسعه»، فصلنامه بینالمللی پژوهشی ساخت شهر، سال ششم شماره 12. ـ موسیکاظمی محمدی، سیدمهدی (1378)، «ارزیابی توسعه پایدار در توسعه شهری پژوهش موردی شهر قم»، رساله دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس، زمستان. -L. Choguill, Charles; Sustainable Cities: Urban Policies for the Future, Habitat Intl, Vol.17, No.3, pp 1-12. 1993
-Meg Holden, Mark Roseland, Karen Ferguson, Anthony Perl (2008), “Seeking urban sustainability on the world stage”, Habitat International, 32, pp 305-317.
-Mega, Voula; Pedersen, Jørn (1998), “Urban Sustainability Indicators, European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions”. -NÆss, Petter (2001), “Urban Planning and Sustainable Development”, European Planning Studies, Vol. 9, No. 4, pp 503-524. -Ulrike Weiland, Annegret Kindler, Ellen Banzhaf, Annemarie Ebert, Sonia Reyes-Paecke (2011), “Indicators for sustainable land use management in Santiago de Chile”, Ecological Indicators, 11, pp 1074-1083.
-Yangang Xing, R. Malcolm W. Horner, Mohamed A. El-Haram, Jan Bebbington (2009), “A framework model for assessing sustainability impacts of urban development”, Accounting Forum, 33 pp 209-224. | ||
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,635 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,094 |