| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,431 |
| تعداد مقالات | 17,623 |
| تعداد مشاهده مقاله | 57,351,565 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 19,126,329 |
عملکرد علمی و آموزشی حکومت آل بویه و تاثیر آن بر گسترش علم | ||
| تاریخ فرهنگ ایران | ||
| مقاله 12، دوره 1، شماره 2، مهر 1403، صفحه 158-174 اصل مقاله (940.32 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی Released under (CC BY-NC 4.0) license I Open Access I | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/ihc.2025.19258 | ||
| نویسندگان | ||
| آرمان فروهی* 1؛ منصور طرفداری2 | ||
| 1استادیار گروه ایرانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه میبد، میبد، ایران. | ||
| 2دانشیار گروه ایرانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه میبد، میبد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| بهدنبال ظهور اسلام، مسلمانان گذشته از آنکه بنا به ضرورت، شاخههای مختلف علوم را به وجود آوردند، در کنار بهرهگیری از مساجد به مرور مراکز علمی و آموزشی دیگری نظیر دارالعلم ها، مدارس و غیره را هم تاسیس کردند. کوشش برای فهم مسائل مربوط به دین، تاکید اسلام بر فراگیری و تولید علم، تعامل تمدنهای مختلف که نهضت ترجمه از نمادهای بارز آن تواند باشد ، بستر مناسبی را برای رشد و توسعهی فرهنگ و دانش را در سرتاسر جهان فراهم ساختند. در این زمینه نقش حکومتگران در رشد و توسعه علمی حائز اهمیت است به نظرمی رسد اوج یافتن جنبش علمی مقارن حکومت شیعی آل بویه، نقش مهم این حکومت را در تقویت روند مذکور که مسئله اصلی این پژوهش هم به حساب میآید را به شکلی بارز برجسته میسازد. بر این اساس، پژوهش با رویکرد توصیفی-تحلیلی و با تکیه بر منابع کتابخانه ای کوشیده است که به بررسی کارکردهای مختلف آل بویه در زمینه علمی و نیز سیاست های علمی آنها و اثرات اقداماتشان را بر رشد و شکوفایی علمی دنیای اسلام نشان دهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آل بویه؛ علم؛ سیاست های علمی؛ مراکز علمی؛ مراکز آموزشی؛ گسترش علم | ||
| مراجع | ||
|
آمینه، حمیدرضا و سپهری، محمد (1397)، «نقش نهادهای آموزشی فارس در گسترش علوم اسلامی در دوره آل بویه»، پژوهشنامة قرآن و حدیث ، ش 22.
ابن اثیر، عزالدین علی (۱۳۷۱)، کامل تاریخ بزرگ اسلام و ایران، ج 8 و 7، ترجمه ابوالقاسم حالت و عباس خلیلی، تهران: موسسه مطبوعاتی علمی.
ابن بلخی (۱۳۶۳)، فارسنامه، به اهتمام گای لسترنج ونیکلسون، تهران: دنیای کتاب.
اﺑﻦ ﺟﻮزی، عبدالرحمن بن علی (۱۳۵۹ ق)، المنتظم فی تاریخ الملوک و الامم، ج ۷، ﺣﻴﺪرآﺑﺎد: ﺑﻲنا.
ابن خلکان، شمسالدین احمد (۱۹۶۸ م)، وفیات الاعیان وانباء ابناء الزمان، ج ۱، ۲، ۳ و ۵، تحقیق احسان عباس، بیروت: دارصادر.
ابن عباد، صاحب (۱۹۳۴ م)، دیوان صاحب بن عباد، تحقیق شیخ محمد حسن آل یاسین، بیروت و بغداد: دارالقلم، مکتب النهضه.
ابن مسکویه رازی، ابوعلی (1376)، تجارب المم، ج 5، ترجمه علینقی منزوی، تهران: انتشارات توس.
ابن ندیم (بی تا)، الفهرست، تحقیق رضا تجدد، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
اشپولر، برتولد (۱۳۵۴)، جهان اسلام: دوران خلافت، ترجمه قمر آریان، تهران: امیرکبیر
اﻳﻤﺎﻧﻲﻓﺮ، ﻣﺤﻤﺪ (۱۳۸۹)، ﺗﺎرﻳﺦ ﺗﺤﻮﻻت ﺳﻴﺎﺳﻲ، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، اﻗﺘﺼـﺎدی و ﻓﺮﻫﻨﮕـﻲ در دوره آلﺑﻮﻳـﻪ، شیراز: مولف.
بارانی، محمدرضا و دهقانی، محمد (۱۳۹۳)، «بررسی تطبیقی رواداری مذهبی آل بویه و سلاجقه در امور علمی و فرهنگی»، فصلنامه تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی، س 5، ش ۱۶.
برقی، محمد اسماعیل (۱۳۸۵)، عصر طلایی اسلام، لاهیجان: ندای سبز شمال.
بهمنیار، احمد (۱۳۸۳) صاحب بن عباد، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
ثعالبی (۱۴۰۳ ق)، یتیمه الدهر فی محاسن اهل العصر، ج ۲ و ۳، تحقیق مفید محمد قمیحه، بیروت: دارالکتب العلمیه.
جعفریان، رسول (۱۳۸۷)، ازطلوع طاهریان تا غروب خوارزمشاهیان، تهران: کانون انتشارات اندیشه جوان.
حموی بغدادی، یاقوت (۱۳۸۳)، معجم البلدان، ترجمه علینقی منزوی، تهران: سازمان میراث فرهنگی کشور.
حموی، یاقوت (۱۹۹۳ م)، معجمالادبا ارشاد الاریب الی معرفه الادیب، ج 2، احسان عباس، بیروت؛ دارالغرب الاسلامی.
سبحانی، جعفر (۱۳۸۷)، فروغ ابدیت، قم: بوستان کتاب.
سجادی، سید ضیاءالدین (۱۳۶۶)، رساله شرح احوال و آثار ابن عمید تهران: پاژنگ.
سلطانزاده، حسین (۱۳۴۶)، تاریخ مدارس ایران، تهران: آگاه.
صدیق، عیسی (۱۳۵۲)، تاریخ فرهنگ ایران، تهران: شرکت سهامی طبع کتاب.
غزالی، محمد (1382)، تهافت الفلاسفه، ترجمه علیاصغر حلبی، تهران: جامی.
غلامی فیروزجایی، علی و پرویش، محسن (۱۳۹۳) «وضعیت اقتصادی اصفهان در دوران آل بویه»، پژوهشنامه تاریخ اجتماعی و اقتصادی، س 3، ش 2.
ﻏﻨﻴﻤﻪ، ﻋﺒﺪاﻟﺮﺣﻴﻢ (۱۳۷۲)، ﺗﺎرﻳﺦ داﻧﺸﮕﺎهﻫﺎی ﺑﺰرگ اﺳﻼﻣﻲ، ﺗﺮﺟﻤﺔ ﻧﻮراﷲ ﻛﺴﺎﻳﻲ، ﺗﻬﺮان: داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان
فدایی عراقی، غلامرضا (۱۳۸۳)، حیات علمی در عهد آلبویه، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
فقیهی، علی اصغر (۱۳۷۸)، تاریخ آل بویه، تهران: انتشارات سمت.
قمی، حسن (۱۳۶۱)، تاریخ قم، ترجمه حسن بن علی بن حسن عبدالملک قمی، تحقیق سید جلالالدین تهرانی، تهران: توس.
کبیر، مفیزالله (۱۳۸۱)، آلبویه در بغداد، ترجمه مهدی افشار، تهران: انتشارات رفعت.
گراوند، مجتبی و سوری، ایرج (1396)، «واکاوی پیامدهای حکومت آل بویه عراق بر ساختار سیاسی»، فصلنامه تاریخ اسلام، س 7، ش 18.
گلشنی، مهدی (1390)، از علم سکولار تا علم دینی، تهران: انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
لاپیدوس، ایراماروین (1376)، تاریخ جوامع اسلامی از آغازتا قرن هیجدهم، ج 1، ترجمه محمود رمضان زاده، مشهد: آستانه قدس رضوی.
متز، آدام (۱۳۷۷)، تمدن اسلام قرن چهارم هجری یا رنسانس اسلامی، ترجمه علیرضا ذکاوتی قراگزلو، ج ۲، تهران: امیرکبیر.
مجمل التواریخ و القصص، تصحیح ملک الشعرای بهار، تهران: کلاله خاور، 1318.
محمدی، ذکرالله، پرویش، محسن (۱۳۹۲). «دارالعلم های آل بویه و نقش آنان در رشد و شکوفائی علم و دانش»، تاریخ نامه ایران بعد از اسلام، س 4، ش ۷.
محمدی صیفار، مهدی و همایون، محمدهادی (۱۳۹۵)، «بررسی سیاست های فرهنگی آل بویه در برخورد با تنوع فرهنگی وارئه الگوی آن»، فصلنامه معرفت فرهنگی اجتماعی، س 7، ش ۲۸.
مفتخری، حسین و دیگران (1391)، «مدارای دینی و مذهبی در عصر آلبویه»، فصلنامه تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی، ش 6.
ﻣﻮﺳﻮی ﺧﺮﺳﺎن، ﺣﺴﻦ (۱۳۷۷)، ﻓﻘﻴﻪ ری، ﺗﺮﺟﻤﻪ و ﺗﻌﻠﻴﻖ ﻋﻠﻴﺮﺿﺎ ﻣﻴﺮزا ﻣﺤﻤﺪ، ﺗﻬﺮان: اﻃﻼﻋﺎت،
موسوی، حسن (۱۳۸۱)، زندگی سیاسی و فرهنگی شیعیان بغداد، قم: بوستان کتاب.
مهدوی، مصلح الدین (۱۳۸۷)، مزارات اصفهان، تصحیح و اضافات اصغر منتظر القائم، تهران: انتشارات دانشگاه اصفهان.
میرخواند، محمد بن خاوند (۱۳۸۰)، تاریخ روضه الصفا فی سیره الانبیاء و الملوک و الخلفا، تصحیح جمشید کیان فر، ج ۴، تهران؛ انتشارات اساطیر.
میرزایی، زهرا (1392)، «عوامل مؤثر در پیشرفت اجتماعی، فرهنگی و علمی شیعیان ری در دوره آل بویه«، فصلنامه مطالعات تاریخ فرهنگی، س 4، ش 16.
نظامالملک، حسن بن علی (1372)، سیر الملوک (سیاستنامه)، به اهتمام هیوبرت دارک، چ 3، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 282 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 224 |
||