| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,562 |
| تعداد مقالات | 19,121 |
| تعداد مشاهده مقاله | 66,310,380 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 24,047,538 |
رژیمهای حقیقت در هوش مصنوعی مولد: رضایت روایی، آپاراتوس و اشکال منازعه در خوانشی فوکویی | ||
| مجله پژوهش های فلسفی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 29 آبان 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jpiut.2026.75019.4791 | ||
| نویسندگان | ||
| ابراهیم کیمیایی دوین1؛ سید محمدکاظم علوی* 2 | ||
| 1پژوهشگر پسادکتری، گروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران. | ||
| 2دانشیار فلسفه و کلام اسلامی، گروه فلسفه و حکمت اسلامی، عضو هسته پژوهشی مطالعات سلامت، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران. | ||
| چکیده | ||
| با تکیه بر مفاهیم فوکویی آپاراتوس، ماتریس تکنولوژیها و اشکال منازعه، این مقاله بررسی میکند که چگونه حقیقت در هوش مصنوعی مولد تولید و اعتبارسنجی میشود. مقاله استدلال میکند که هنگامی که تولید آزاد با یادگیری تقویتی از بازخورد انسانی (RLHF) و راستیآزمایی مستقل ناکافی ترکیب میشود، نشانههای صوری اقناعکنندگی—از جمله انسجام، لحن مطمئن و انطباق با قالب—وزن نامتناسبی در اعتبارسنجی خروجیها پیدا میکنند. این وضعیت با مفهوم «رضایت روایی» صورتبندی میشود؛ یک سازه رابطهای که به فرایندی اشاره دارد که طی آن، اقناعکنندگی و انسجام در یک زنجیره اعتبارسنجی مشخص، با اعتبار اشتباه گرفته میشوند. این سازه، برجستگی بیشتر معیارهای روایی را در غیاب کنترل مستقل بر دقت واقعی برجسته میسازد. با استفاده از رویکردی کیفی و مبتنی بر مطالعه چندموردی، این مقاله یک آپاراتوس مستند در اکوسیستم هوش مصنوعی مولد را تحلیل میکند و بر پرونده حقوقی ماتا علیه آویانکا، پرامپتهای جیلبریک دَن، سازماندهی کارگران برچسبگذاری داده در کنیا، و ابزارهای مبتنی بر تولید تقویتشده با بازیابی (RAG) تمرکز دارد. این موارد به عنوان پدیدههایی متمایز تحلیل میشوند: پرامپتهای دَن به عنوان «ضدرفتار» در سطح تعامل، و سازماندهی کارگران کنیایی به عنوان «مبارزه علیه استثمار» در سطح تولید مادی. این تحلیل روشن میسازد که برخی از اشکال توهمزایی میتوانند از محدودیتهای پیشآموزش نشأت بگیرند، در حالی که پسآموزش به جای اینکه منبع انحصاری خطاهای واقعی باشد، نحوه بیان، کالیبراسیون و پذیرش خطاها را شکل میدهد. همچنین نشان میدهد که نیروی کار برونسپاریشده در حوزه ایمنی، زیرساخت مادی همترازی را تشکیل میدهد و نه داده ترجیحی که محرک RLHF است. علاوه بر این، در حالی که راستیآزمایی صوری در حوزههای خاصی رضایت روایی را محدود میکند، مقاله بر شرایطی تمرکز دارد که در آنها راستیآزمایی همچنان ضعیف، غیررسمی یا به تعویق افتاده است. در نهایت، مقاله استدلال میکند که هوش مصنوعی مولد نه یک ابزار خنثی است و نه سامانهای که به کلی از واقعیت جدا افتاده باشد. این فناوری، رژیمی از اعتبار را بازآرایی میکند که در آن اقناعکنندگی ممکن است جایگزین ارجاع مستقل شود؛ امری که نیازمند سازوکارهای جدید برای پاسخگویی و راستیآزمایی مستقل است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فوکو؛ ماتریس تکنولوژی؛ آپاراتوس؛ ضد-رفتار؛ رضایت روایی؛ هوش مصنوعی مولد | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 21 |
||