| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,562 |
| تعداد مقالات | 19,103 |
| تعداد مشاهده مقاله | 65,993,693 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 24,025,142 |
واکاوی بنیانهای ساختاری انتقال قدرت به آلبویه در سال 334هـ.ق | ||
| فصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 آبان 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jiiph.2026.72856.2647 | ||
| نویسندگان | ||
| شاکر داخل شبیب1؛ خدیجه عالمی* 2؛ نورالدین نعمتی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری تاریخ اسلام، گروه تاریخ، پردیس البرز، دانشگاه تهران، تهران، ایران، | ||
| 2عضو هیئت علمی گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران، | ||
| 3گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| در سده چهارم هجری، خلافت عباسی با فروپاشی اقتدار مرکزی و تسلط سرداران نظامی (بهویژه ترکان) بر مناصب سیاسی، به نهادی تشریفاتی تبدیل شد. این دگرگونی، که نیروهای نظامی را از ابزار قدرت به منشأ اصلی تولید و زوال حاکمیت بدل ساخت، زمینهساز انتقال خلافت به آلبویه در سال ۳۳۴ هـ.ق گردید. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و با بهرهگیری از نظریه عصبیت ابنخلدون و بحران مشروعیت هابرماس، به این پرسش اصلی میپردازد که که بنیانهای ساختاری (سیاسی، نظامی و اداری) انتقال قدرت به آلبویه در سال ۳۳۴ق چگونه بوده است؟ فرضیه بر این است که آلبویه با احیای ساختار اداری و ارائه الگویی از مشروعیت کارکردی، جایگزین اعتبار فرسوده خلافت شدند؛ اما بهدلیل زوال عصبیت قبیلهای و تلاقی بحران عقلانیت (در تأمین منابع مالی) و بحران مشروعیت (در جلب وفاداری عمومی)، سرانجام به بنبست ساختاری رسیدند. یافتههای پژوهش نشان میدهد که ورود آلبویه به بغداد پاسخی ضروری به خلاء عملکردی ساختار خلافت و برساختن مشروعیتی نوین بود که نه بر قداست مذهبی، بلکه بر کارآمدی نظامی و اداری استوار گردید. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آلبویه؛ خلافت عباسی؛ بحران مشروعیت؛ عصبیت؛ هابرماس؛ ابن خلدون | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 6 |
||