آمار
| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شماره‌ها | 1,558 |
| تعداد مقالات | 18,999 |
| تعداد مشاهده مقاله | 64,349,710 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 23,547,369 |
پهنه‌بندی سیلاب‌های تاریخی با دوره بازگشت حدی با استفاده از مدل هیدرولیکی و ارزیابی خطر سیل | ||
| هیدروژئومورفولوژی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 09 آبان 1405 | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/hyd.2026.72696.1851 | ||
| نویسندگان | ||
| ابراهیم عسگری1؛ بهروز دهقان2؛ رئوف مصطفی‌زاده* 3؛ محبوبه نوری4 | ||
| 1دکتری علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| 2دکتری آب‌شناسی، شرکت سهامی آب منطقه‌ای یزد، یزد، ایران | ||
| 3دانشیار گروه منابع طبیعی و عضو پژوهشکده مدیریت آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی | ||
| 4دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| چکیده | ||
| سیل، به‌ویژه در شرایط تغییر اقلیم، خسارات سنگینی به‌بار می‌آورد. مناطق خشکی مثل استان یزد با بارش‌های کوتاه و شدید، سیلاب‌های ویرانگری را تجربه می‌کنند، اما آمار هیدرومتری بلندمدت برای این رویدادها کافی نیست. ازاین‌رو پژوهش حاضر با هدف پهنه‌بندی سیلاب‌های تاریخی استان یزد با استفاده از مدل HEC-RAS و ارزیابی خطر سیل به منظور مدیریت و کنترل مؤثر سیلاب انجام شد. منطقه مطالعه شده حوضه رودخانه تفت در استان یزد است. ابتدا هفت رویداد سیل تاریخی مهم بین سال‌های ۶۷۳ هجری قمری تا ۱۴۰۱ هجری شمسی از طریق منابع اسنادی و کتابخانه‌ای استخراج شد. سپس با استفاده از مدل HEC-RAS، داده‌های توپوگرافی از وبسایت ASF و آمار ایستگاه‌های هیدرومتری، سیلاب‌های با دوره بازگشت ۵ تا ۱۰۰۰ سال شبیه‌سازی شده و پهنه سیل‌گیر، عمق و سرعت جریان تعیین شد. آمار ایستگاه‌های هیدرومتری در دوره ۱۳۷۰-۱۳۹۶ نشان‌دهنده ثبت ۳۷۸ واقعه سیل بود. در شبیه‌سازی، عمق سیلاب در دوره بازگشت ۱۰۰۰ سال حدود ۲٫۵ برابر و مساحت آن حدود ۴٫۵ برابر دوره بازگشت ۲۵ سال است. بیشتر سیلاب‌های مهم تاریخی (۶۷۳، ۸۶۰ قمری و ۱۳۰۳ شمسی) دوره بازگشتی نزدیک به ۱۰۰۰ سال داشتند و سیل ۱۴۰۱ نیز دوره بازگشتی بین ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ سال دارد. یافته‌ها نشان می‌دهد که استانداردهای طراحی مبتنی بر دوره بازگشت ۲۵ ساله برای مناطق خشک کافی نیست. نقشه‌های خطر سیل این پژوهش می‌تواند برای سامانه هشدار سریع و آزادسازی حریم رودخانه‌ها استفاده شده و خسارت‌های جانی و اقتصادی را به میزان چشمگیری کاهش دهد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| سیل‌های تاریخی؛ پهنه‌بندی سیلاب؛ مدل HEC-RAS؛ حوضه آبریز تفت؛ ایران | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5 |
||