| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,552 |
| تعداد مقالات | 18,937 |
| تعداد مشاهده مقاله | 63,536,213 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 23,251,384 |
گونهشناسی فرم و نقش قفلهای دوره قاجار مجموعه سرابیاقدم شهر تبریز | ||
| تاریخ فرهنگ ایران | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 27 مهر 1405 اصل مقاله (1.72 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی Released under (CC BY-NC 4.0) license I Open Access I | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/ihc.2026.72054.1169 | ||
| نویسندگان | ||
| اکرم محمدی زاده* 1؛ نعیمه محمدزاده قشلاقی2 | ||
| 1دانشکده هنرهای صناعی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز | ||
| 2دانشکده هنرهای صناعی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران | ||
| چکیده | ||
| قفلهای فلزی دوره قاجار، افزون بر کارکرد حفاظتی، از حیث فرم، نقشمایه و سازوکار فنی، واجد ارزشهای زیباییشناختی، فرهنگی و نمادیناند و مطالعه آنها میتواند به فهم دقیقتر فرهنگ مادی این دوره یاری رساند. پژوهش حاضر با هدف شناسایی، طبقهبندی و تحلیل گونههای فرمی و نقوش تزئینی قفلهای دوره قاجار در مجموعه سرابیاقدم تبریز، و تبیین نسبت میان فرم، کارکرد و معنا در این آثار انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف، بنیادی و از نظر روش، توصیفی-تحلیلی با رویکرد کیفی است و دادههای آن از طریق مشاهده مستقیم، مستندسازی تصویری، مطالعات کتابخانهای و تحلیل تطبیقی گردآوری و بررسی شدهاند. هدف اصلی پژوهش، شناسایی، معرفی و طبقهبندی معیارهای ساختاری و بصری قفلهای فلزی دوره قاجار موجود در مجموعه سرابیاقدم تبریز بر اساس ویژگیهای فرم، نقوش، مکانیزم و تبیین جایگاه آنها در نظام زیباشناختی در بستر اجتماعی-فرهنگی دوره قاجار است. سوالهای تحقیق عبارتند از معیارهای ساختاری و بصری که گونهها را متمایز میسازد کداماند؟ چه الگوهای ترکیبی میان فرم، مکانیزم و نقشمایهها قابل مشاهده است؟ و این الگوها چه اطلاعاتی دربارهی فناوری ساخت، سلیقههای زیباشناختی و معانی نمادین در بستر اجتماعی ـ فرهنگیِ قاجار به ما میدهند؟ یافتهها نشان میدهد که قفلهای این مجموعه از حیث فرم به گروه حیوانی، ظرفگون، هندسی، طلسمی، ترکیبی، گیاهی و غیرپیکرهای قابل طبقهبندی هستند. از نظر تزیین نیز، نقوش گیاهی، هندسی،نوشتاری، طلسمی و ترکیبی بیشترین کاربرد را دارند. قفلهای سرابیاقدم صرفاً ابزارهای مکانیکی نیستند، بلکه در اشیایی چندلایه، پیوند میان فناوری ساخت، ذوق هنری و باورهای فرهنگی و مذهبی دوره قاجار را بازتاب میدهند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| قفلهای فلزی؛ دوره قاجار؛ گونهشناسی فرم؛ نقوش تزئینی؛ مجموعه سرابیاقدم تبریز | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||