| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,535 |
| تعداد مقالات | 18,723 |
| تعداد مشاهده مقاله | 61,684,937 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 22,407,008 |
تفکیک وجود از ماهیت و مسأله استقلال علم از الهیات بر پایه نظام عقلانیِ متافیزیکی ابنسینا | ||
| مجله پژوهش های فلسفی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 10 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jpiut.2026.72453.4510 | ||
| نویسندگان | ||
| مصطفی عابدی جیغه1؛ محسن باقرزاده مشکی باف* 2 | ||
| 1دانش آموخته دکترای فلسفه از دانشگاه تبریز | ||
| 2استادیار گروه فلسفه دانشگاه کردستان | ||
| چکیده | ||
| در روزگار ابنسینا به لحاظ فکری و فرهنگی علم ذیل الهیات قرار گرفت و علوم جزئی به عنوان امری تبعی نسبت به الهیات و دین تصور میشد. سوال اصلی نگارنده آن است که ابنسینا چگونه با این مشکل مواجه شد و چه راه حلی برای نجات علوم جزئی از سلطه الهیات ارائه داد. ابنسینا به عنوان فیلسوف و متافیزیکدان بزرگ مشکل بنیادی تبعی بودن علم نسبت به الهیات را در انتساب قانون طبیعت به اراده و عادت الهی میدانست. برای حل این بحران ابنسینا با تفکیک وجود از ماهیت توانست قانون طبیعت را از اراده الهی مستقل سازد و علوم جزئی را در قلمرو مستقل ماهیت استوار سازد و منطق جهان ذوات مستقل ماهیت را بر علوم جزئی حاکم میسازد. با ورود علوم جزئی به قلمرو ماهیت، علوم جزئی به سبب ضرورت و کلیت موجود در قلمرو ماهیت ضابطهمند شده و به عنصری محاسبهپذیر و قابل پیشبینی تبدیل میشود. در نهایت، با وجود استقلال روششناختی علوم جزئی، مبادی و پیشفرضهای معرفتشناسانه آنها به فلسفه ارجاع داده میشود تا پیوند بنیادین میان تفکر فلسفی و سامان معرفتی علوم، در سطحی تأسیسی و غیرالهیاتی، حفظ گردد. این مقاله به روش توصیفی – تحلیلی نگاشته شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| وجود؛ ماهیت؛ علم؛ الهیات؛ محاسبهپذیری؛ فلسفه | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 7 |
||