دانشگاه تبریز
فهرست نشریات دارای اعتبار وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC)

 آمار

تعداد نشریات45
تعداد شماره‌ها1,510
تعداد مقالات18,414
تعداد مشاهده مقاله59,814,249
تعداد دریافت فایل اصل مقاله20,994,349
رنجبر, محمد علی, موسوی دالینی, سیدجواد, آریافر ( قسام ), مهدی. (1404). ضرورت‌های استخدام فرانسیس آدولف پرنی در نظام قضایی ایران پس از مشروطه (1926-1911م./13۲۹-13۴۴ق.). سامانه مدیریت نشریات علمی, 16(45), 61-86. doi: 10.22034/jiiph.2025.66198.2564
محمد علی رنجبر; سیدجواد موسوی دالینی; مهدی آریافر ( قسام ). "ضرورت‌های استخدام فرانسیس آدولف پرنی در نظام قضایی ایران پس از مشروطه (1926-1911م./13۲۹-13۴۴ق.)". سامانه مدیریت نشریات علمی, 16, 45, 1404, 61-86. doi: 10.22034/jiiph.2025.66198.2564
رنجبر, محمد علی, موسوی دالینی, سیدجواد, آریافر ( قسام ), مهدی. (1404). 'ضرورت‌های استخدام فرانسیس آدولف پرنی در نظام قضایی ایران پس از مشروطه (1926-1911م./13۲۹-13۴۴ق.)', سامانه مدیریت نشریات علمی, 16(45), pp. 61-86. doi: 10.22034/jiiph.2025.66198.2564
رنجبر, محمد علی, موسوی دالینی, سیدجواد, آریافر ( قسام ), مهدی. ضرورت‌های استخدام فرانسیس آدولف پرنی در نظام قضایی ایران پس از مشروطه (1926-1911م./13۲۹-13۴۴ق.). سامانه مدیریت نشریات علمی, 1404; 16(45): 61-86. doi: 10.22034/jiiph.2025.66198.2564

ضرورت‌های استخدام فرانسیس آدولف پرنی در نظام قضایی ایران پس از مشروطه (1926-1911م./13۲۹-13۴۴ق.)

فصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام
دوره 16، شماره 45، دی 1404، صفحه 61-86    اصل مقاله (912.94 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jiiph.2025.66198.2564
نویسندگان
محمد علی رنجبر* 1؛ سیدجواد موسوی دالینی1؛ مهدی آریافر ( قسام )2
1دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه شیراز، ایران
2دانشجوی دکتری تاریخ دوره ایران اسلامی، دانشگاه شیراز، ایران
چکیده
با درخواست میرزا حسن‌خان مشیرالدوله، وزیر عدلیه (1329ق.) و موافقت مجلس دوّم شورای ملّی (ذی‌الحجۀ 1329 تا ذی‌قعدۀ 1327ق.) فرانسیس آدولف پرنی، دادستان منطقۀ ردون بریتانی در فرانسه، به‌عنوان مستشار عدلیه به استخدام دولت ایران درآمد. این درخواست در راستای اجرای تصمیم دولت و مجلس جهت استخدام مستشاران‌ خارجی با هدف بازسازی تشکیلات دولتی پس از مشروطه بود. آدولف‌ پرنی از سال 1329ق. تا 15 سال بعد یعنی تا پایان حیات حاکمیت قاجار در سال 1304ش. گاهی فراتر از یک مشاور در ساختار عدلیۀ ایران مشغول به خدمت بود و اقدامات متعددی جهت تحوّل و بهسازی عدلیه در دو زمینۀ تشکیلاتی و حقوقی انجام داد. پژوهش پیشِ رو درصدد است تا به این سؤال پاسخ دهد که چه علل و یا ضرورت‌هایی موجب شد تا دولت و مجلس شورای ملّی موسیو پرنی را به‌عنوان مستشار عدلیه استخدام‌کنند؟ یافته‌های پژوهش ما نشان می‌دهد که ضرورت تشکیل عدلیه‌ای صحیح و کارامد متشکل از قوانین تشکیلاتی و موضوعۀ معتبر به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مطالبات مشروطه‌خواهان و نیز فراهم‌ کردن امکانات لازم جهت اعتماد دیگر کشورها نسبت به نحوۀ عملکرد محاکم قضایی با هدف لغو کاپیتولاسیون ازجمله ضرورت‌های استخدام پرنی بوده‌است. خصوصاً اینکه تجربۀ کشورهای غربی به‌خصوص فرانسه در این رابطه، مبنا و الگو قرار گرفته ‌شد. با توجه به ماهیّت موضوع، روش تحقیق در این پژوهش تاریخی و با استفاده از شیوه توصیفی-تحلیلی صورت ‌گرفته و اطلاعات به‌صورت کتابخانه‌ای گردآوری شده‌است.
کلیدواژه‌ها
عدلیه؛ پرنی؛ قانون؛ مشروطه؛ میرزاحسن‌خان مشیرالدوله
مراجع
الف) منابع فارسی

کتاب‌ها

  • آدمیت، فریدون (1985)، ایدئولوژی نهضت مشروطیت ایران، جلد اول، سوئد: کانون کتاب ایران.
  • آدمیت، فریدون (بی‌تا)، ایدئولوژی نهضت مشروطیت ایران، مجلس اول و بحران آزادی، جلد دوم، تهران: روشنگران.
  • آدمیت، فریدون (1392)، اندیشۀ ترقی و حکومت قانون عصر سپهسالار، تهران: خوارزمی.
  • آدمیت، فریدون (1362)، امیرکبیر و ایران، تهران: خوارزمی.
  • آشوری، محمد (1380)، آیین دادرسی کیفری، جلد 1، تهران: سمت.
  • آل‌داوود، سید علی (1398)، نخستین کوشش‌های قانون‌گذاری در ایران، جلد دوم، تهران: بنیاد موقوفات افشار با همکاری انتشارات سخن.
  • امین، سید حسن (1386)، تاریخ حقوق ‌ایران، تهران: دایرة‌المعارف ایران.
  • باستانی پاریزی، محمدابراهیم (1379)، تلاش آزادی، تهران: خرم.
  • پهلوان، چنگیز (1383)، ریشه‌های تجدد، تهران: قطره.
  • جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1383)، ترمینولوژی حقوق، تهران: گنج دانش.
  • چلونگر، محمدعلی (1382)، کاپیتولاسیون در تاریخ ایران، تهران: مرکز.
  • صدر (صدرالاشراف)، محسن (1364)، خاطرات صدرالاشراف، تهران: وحید.
  • صفایی، ابراهیم (1362)، رهبران مشروطه، تهران: جاویدان.
  • عاقلی، باقر (1373)، نصرت‌الدوله فیروز، تهران: نامک.
  • عامری، هوشنگ (1390)، از رضاشاه تا محمدرضا پهلوی، مشاهدات و خاطرات میرزا جواد خان عامری معین‌الممالک، تهران: کتاب پارس.
  • فاطمی ‌قمی، سید محمد (1394)، خاطرات سید محمد فاطمی، به کوشش احمدرضا نائینی و حسن زندیه، تهران: کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای ‌اسلامی.
  • فلور، ویلم (1366)، جستارهایی از تاریخ اجتماعی ایران در عصر قاجار، مترجم: ابوالقاسم سری، جلد اول، تهران: توس.
  • کسروی، احمد (1390)، تاریخ مشروطۀ ایران، تهران: نگاه.
  • کسروی، احمد (1399)، قانون دادگری، تهران: نگاه معاصر.
  • کسروی، احمد (1323)، ده سال در عدلیه، تهران: بی‌جا.
  • مبارکیان، عباس (1377)، چهره‌ها در تاریخچۀ نظام آموزش عالی حقوق و عدلیۀ نوین، تهران: پیدایش.
  • محیط طباطبایی، محمد (1327)، مجموعه آثار میرزا ملکم‌ خان، تهران: انتشارات علمی.
  • مستشارالدوله تبریزی، میرزا یوسف (1382)، رسالۀ یک کلمه، به کوشش سید محمد فیض، تهران: صباح.
  • مستوفی، عبدالله (1343)، شرح زندگانی من یا تاریخ اجتماعی و اداری دورۀ قاجار، جلد 2، تهران: زوّار.
  • مشیرالدوله، حسن؛ مدرس، حسن و خویی، امام‌جمعه (1365)، اصول تشکیلات عدلیه، اصفهان: دانشگاه اصفهان.
  • مرادخانی، فردین (1402)، پیامدهای مشروطیت، تکوین حقوق مدرن در ایران، تهران: طرح نو.
  • نیّری، حمید (1369)، زندگینامه مستوفی‌الممالک، تهران: وحید.
  • هدایت (مخبرالسلطنه)، مهدیقلی ‌خان. (1344)، خاطرات و خطرات، تهران: زوار.
مقالات

  • افشار یزدی، محمود(1306)، انتقادات سیاسی: مسئله کاپیتولاسیون، آینده، 3(3)، 218- 201.
  • باست، اولیور (1380)، ایران و کنفرانس صلح، امیدهای بربادرفته و سرمشق چینی، مجموعه مقالات سمینار ایران و جنگ جهانی اول، به کوشش صفا اخوان، تهران مرکز اسناد تاریخ دیپلماسی، 458-443.
  • تفرشی، مجید (1370)، مدارس عالی حقوق و علوم سیاسی در ایران از ابتدا تا تأسیس دانشگاه تهران، گنجینه اسناد،1 (1)، 81-53.
  • صدر (صدرالاشراف). محسن (بی‌تا)، تشکیلات عدلیه قدیم و جدید و خاطراتی از آن، وحید، 18 (237)،3- 15.
  • ظهیری، صمد، هوشیار، ابراهیم و نصیری جام، رضا (1401)، تحلیل نسبت شریعت و قانون در دیدگاه ثقه‌الاسلام تبریزی، تاریخ‌نامه ایران بعد از اسلام. 13(30)، 92-114.
Doi:10.2234/JIIPH.2022.47290.2231

روزنامه‌ها

  • روزنامه مجلس (1324)، شماره‌ 23، 19 ذی‌القعده 1324ق.: 2
  • روزنامه مجلس (1324)، شماره 52، 22محرم 1325ق.: 3
  • روزنامه مجلس (1329)، شماره 107، 26 ربیع‌الثانی 1325ق.: 2
  • روزنامه مجلس (1328)، شماره 39، 4 ذی‌الحجه 1328 ق.: 3
  • روزنامه محاکمات (1325)، شماره 2، 13جمادی‌الاول 1325ق.: 3
  • روزنامه محاکمات (1325)، شماره 3، 17 جمادی‌الاول 1325ق.: 2
  • روزنامه حبل‌المتین (1325)، شماره: 31، 10 صفر 1325ق.: 3
  • روزنامه حبل‌المتین (1329)، شماره 13، 17 رمضان 1329ق.: 4
  • روزنامه صبح صادق (1325)، شماره 22، 18 ربیع‌الاول 1325ق.: 2
اسناد

  • مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی (مامشا)، سند شماره: 247/759، محل در آرشیو ک 16د 31.
  • مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی (مامشا)، سند شماره: 13359/1979، محل در آرشیو ک 16د 90.
  • مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی (مامشا)، سند شماره: 18719، محل در آرشیو ک 36د 214.
  • مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی (مامشا)، سند شماره: 20952، محل در آرشیو ک 6 د 49.
  • سازمان اسناد و کتابخانه ملّی ایران (ساکما)، سند شماره: 4486 –
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ اول، 9 ذی‌الحجه 1324، جلسه 36: 16.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ اول، 7 جمادی‌الثانی 1325، جلسه 134: 18.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ اول، 8 محرم 1325، جلسه 13: 8.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ اول، 8 محرم 1325، جلسه 21: 89.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ دوم، غره‌ رمضان 1328، جلسه 14: 8.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ‌ دوّم، 29 محرم 1328، جلسه 50: 42.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ دوّم، 17 محرم 1328، جلسه 45: 68.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ‌ دوم، 5 رمضان 1328، جلسه 140: 434 و 237.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ‌ دوّم، 17 محرم 1328، جلسه 68: 4.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ چهارم، 26 صفر 1341، جلسه 155: 93.
  • مشروح مذاکرات مجلس شورای ملّی، دورۀ چهارم، 21 صفر 1341، جلسه 31: 3.
ب) منابع انگلیسی

  • Amir, Soleymani, (1936), Etude comparative sur la formation et les effets des contrats entre le droit iranien, le doctorat, Librairie Arthur Rousseau: Paris, 30-58.
  • Marin, suodabeh, (2004), La réception mitigée descodifications napoléoniennes en Iran (1911-1935), open edition journals droit et cultures, 48, 107-137 org/ 10.4000.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 56
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 42


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب