| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,499 |
| تعداد مقالات | 18,291 |
| تعداد مشاهده مقاله | 59,376,188 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 20,752,380 |
طراحی الگوی قرآنی شناسایی و مواجهه با دینابزاری (به روش تحلیل مضمون) | ||
| دین پژوهی و کارآمدی | ||
| دوره 5، شماره 4 - شماره پیاپی 18، اسفند 1404، صفحه 23-44 اصل مقاله (910.58 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/nrr.2026.71233.1583 | ||
| نویسندگان | ||
| سیدحسین علیانسب* 1؛ محمد مهدوی2؛ سکینه اشرفی سرای3 | ||
| 1دانشیار دانشکده الهیات دانشگاه تبریز | ||
| 2گروه معارف اسلامی، دانشکده الهیات و علوم اسلامی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران | ||
| 3رشته علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات و علوم اسلامی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران | ||
| چکیده | ||
| دین برنامه جامع زندگی است که اگر بهدرستی مورد شناخت و کاربست قرار گیرد نقش مؤثری در سعادت جوامع انسانی ایفا میکند. مفهوم مخالف کاربست صحیح آن، دین-ابزاری است که بهموجب آن فرد یا گروهی از دین بهعنوان وسیلهای برای دستیابی به منافع فردی، گروهی یا سیاسی و سوءاستفاده از دیگران بهره میبرند. پژوهش حاضر در راستای پاسخ به سؤال از چیستی دینابزاری و چگونگی مواجهه با آن درصدد است با بهرهگیری از روش تحلیل مضمون، آیات قرآنی را بررسی کرده و الگوی جامعی را بهمنظور شناسایی و مواجهه با دینابزاری پیشنهاد کند. پس از تحلیل دادههای حاصل از آیات و منابع تفسیری، یافتههای این پژوهش در 141 گزارۀ کلیدی، 279 مضمون پایه، 29 مضمون سازماندهنده و 6 مضمون فراگیر دستهبندی و بر اساس آنها الگوی مورد نظر طراحی شد. الگوی پیشنهادی از 6 مؤلفه اصلی دینداری دینابزاران، شخصیتشناسی دینابزاران، رفتارشناسی دینابزاران، روشهای دینابزاری، اهداف دینابزاران و درنهایت مواجهه با دینابزاری تشکیل شده است. مطابق الگوی پیشنهادی، دین ابزاران از شناخت دینی بالایی برخوردارند ولی باورها و رفتارهایشان بسیار متناقض است. آنها برای دستیابی به اهداف غیردینی که وجه مشترک آن برتریطلبی در عرصههای متعدد است، بخشهای محدودی از دین را برمیگزینند که منافع آنها را تأمین میکند. راهکار پیشنهادی این الگو برای مواجهه با دینابزاری، متأثر از ماهیت شناختی دین ابزاری و قابلیت آن در ایجاد انحراف در شناخت مردم است، بنابراین وجه مشترک راهکارهای مقابلهای با دینابزاری تقویت شناخت مردم است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| الگوی قرآنی؛ دین؛ دین ابزاری؛ دینداری موسمی؛ راهکارهای مقابله ای | ||
| مراجع | ||
|
فهرست منابع
قرآن کریم؛ ترجمه محمدمهدی فولادوند
نهجالبلاغه، ترجمه محمد دشتی
ابنابیالحدید، عبدالحمید (1387 ق)، شرح نهجالبلاغه، به کوشش محمد. ابوالفضل. ابراهیم، قاهره، انوارالهدی
ابن عاشور، محمدطاهر (1420). تفسیر التحریر و االتنویر، بیروت، موسسه التاریخ العربی
ادیب، عادل (1336). زندگی تحلیلی پیشوایان ما، ترجمه اسدالله مبشری، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی
پاینده، ابوالقاسم (1324). نهج الفصاحه، تهران، سازمان انتشارات جاویدان
تمیمی آمدی، عبدالواحد (1378) غررالحکم و دررالکلم، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی
حرّانی، ابن شعبه (1376). تحف العقول، تهران، آل علی
دلشاد تهرانی، مصطفی (1395). رهزنان دین: آسیبشناسی دین و دینداری در نهجالبلاغه، انتشارات دریا
سیدقطب، محمد شاذلی (1425). فی ظلال القران، بیروت، دارالشروق
صدری، مهدی (1395). آسیبشناسی رفتار ضد دینی دینداران با تکیه بر قرآن و حدیث، پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی
طباطبایى، محمدحسین (1374). المیزان فی تفسیرالقرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامى
علیانسب، سیدحسین(1397). بررسی راهکارهای پیشگیری از تضعیف قدرت نرم رهبری انقلاب اسلامی با تکیه بر آموزههای قرآنی، فصلنامه پژوهشهای انقلاب اسلامی، شماره 24، صفحات 75-95 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 78 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 80 |
||