آمار
| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شماره‌ها | 1,551 |
| تعداد مقالات | 18,922 |
| تعداد مشاهده مقاله | 63,442,712 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 23,161,811 |
تخمین نرخ جابه‌جایی رودخانهها بر اساس پایش تغییرات پیچان‌رودها با استفاده از تصاویر ماهوارهای سنتینل2 | ||
| هیدروژئومورفولوژی | ||
| مقاله 2، دوره 13، شماره 48، مهر 1405، صفحه 43-21 اصل مقاله (1.54 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/hyd.2026.68469.1808 | ||
| نویسندگان | ||
| مریم مفتاح هلقی1؛ عبدالرضا ظهیری* 2؛ امیراحمد دهقانی3؛ خلیل قربانی3 | ||
| 1دانشجوی دکترای سازه‌های آبی، گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و متابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران | ||
| 2گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی آب و خاک، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان | ||
| 3استاد گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران | ||
| چکیده | ||
| پایش تغییرات مورفولوژیکی رودخانه‌های پیچان‌رود، به‌ویژه در مناطق صعب‌العبور یا فاقد داده‌های میدانی، همواره با چالش‌های اجرایی روبرو بوده است. اگرچه فناوری سنجش از دور برای حل چالش‌های پیش رو راه‌حلی امیدبخش ارائه می‌دهد، اما بیشتر مطالعات پیشین بر رودخانه‌های عریض متمرکز بوده و کارایی آن برای رودخانه‌هایی با عرض متوسط کمتر از ۵۰ متر ارزیابی نشده است. این پژوهش با هدف ارزیابی دقت روش‌های سنجش از دور در تخمین نرخ جابه‌جایی و استخراج محور مرکزی رودخانهها، با مطالعه موردی رودخانه اترک داخلی انجام شد. در این مطالعه، با استفاده از تصاویر ماهوارهای سنتینل-۲ (در بازه زمانی ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۱)، شش شاخص طیفی(NDVI، NDWI، MNDWI، AWEI، EWI، WIR) برای استخراج پهنه آبی بخشی از رودخانه اترک در محدوده روستاهای کرند و هوتن مورد مقایسه قرار گرفت. پس از پیش‌پردازش تصاویر، محور مرکزی رودخانه در محیط QGIS استخراج و دقت آن با استفاده از معیارهای RMSE، درصد اختلاف طول و تطابق فضایی با داده‌های مرجع گوگل ارث ارزیابی شد. نتایج واسنجی در سال ۲۰۱۶ نشان داد که شاخص MNDWI با دارا بودن کمترین خطا (RMSE=09/6 متر)، کمترین اختلاف طول (۰.۴۷ درصد) و بیشترین تطابق فضایی (13/94 درصد)، دقیق‌ترین شاخص برای استخراج محور مرکزی است. صحت‌سنجی این شاخص برای سال ۲۰۲۱ نیز عملکرد قابل قبول آن را با اختلاف طول 45/1 درصد و تطابق 95/85 درصد تأیید کرد. یافته‌ها به وضوح اثربخشی روش سنجش از دور و برتری شاخص MNDWI را در پایش کمّی و دقیق تغییرات مورفولوژیکی رودخانه‌های با عرض متوسط تأیید می‌کند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| سنجش از دور؛ تغییرات مورفولوژیکی؛ شاخص‌های طیفی؛ خط مرکزی رودخانه؛ ایران | ||
| مراجع | ||
|
Basnayaka, V., Samarasinghe, J. T., Gunathilake, M. B., Muttil, N., Hettiarachchi, D. C., Abeynayaka, A., Rathnayake, U. (2022). Analysis of meandering river morphodynamics using satellite remote sensing data—an application in the lower Deduru Oya (River), Sri Lanka. Land, 11(7), 1091. Brice, J. C. (1974). Evolution of meander loops.Geol. Soc. Am. Bull, 85, 581-86. Carlson, T. N., & Ripley, D. A. (1997). On the relation between NDVI, fractional vegetation cover, and leaf area index. Remote sensing of Environment, 62(3), 241-252.
Du Y, Zhang Y, Ling F, Wang Q, Li W, Li X. Water Bodies’ Mapping from Sentinel-2 Imagery with Modified Normalized Difference Water Index at 10-m Spatial Resolution Produced by Sharpening the SWIR Band. Remote Sensing. 2016; 8(4):354. Jiang W, Ni Y, Pang Z, Li X, Ju H, He G, Lv J, Yang K, Fu J, Qin X. (2021). An Effective Water Body Extraction Method with New Water Index for Sentinel-2 Imagery. Water, 13(12),1647. Leinenkugel, P. (2010). The Combined Use of Optical and SAR Data for Large Area Impervious Surface Mapping. Doctoral dissertation, University Salzburg. Maghsoudi, M. , Zamanzadeh, S. , Yamani, M. and Hajizadeh, A. (2017) Morphometric Assessment of Meandering River in Arid Region Using Improvement Model (Case Study: Maroon River). Journal of Water Resource and Protection, 9, 358-377. Nagel, G. W., Darby, S. E., Leyland, J. (2023). The use of satellite remote sensing for exploring river meander migration. Earth-Science Reviews, 104607,1-15. Pham-Duc, B. (2024). Comparison of multi-source satellite remote sensing observations for monitoring the variations of small lakes: a case study of Dai Lai Lake (Vietnam). Journal of Water and Climate Change, 15(1), 157-170. Schumm, S. A. (1985). Patterns of alluvial rivers. Annual Review of Earth and Planetary Sciences, 13(1), 5–27. Shen, L., Li, C. (2010). Water body extraction from Landsat ETM+ imagery using adaboost algorithm. In 2010 18th International Conference on Geoinformatics. IEEE. Wang, S., Baig, M. H. A., Zhang, L., Jiang, H., Ji, Y., Zhao, H., & Tian, J. (2015). A simple enhanced water index (EWI) for percent surface water estimation using Landsat data. IEEE Journal of Selected Topics in Applied Earth Observations and Remote Sensing, 8(1), 90-97. Wang, Z., Li, J., Lin, Y., Meng, Y., & Liu, J. (2020). GrabRiver: graph-theory-based river width extraction from remote sensing imagery. IEEE Geoscience and Remote Sensing Letters, 19, 1-5. Xu, H. (2006). Modification of normalised difference water index (NDWI) to enhance open water features in remotely sensed imagery. International Journal of Remote Sensing, 27(14), 3025–3033 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 327 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 62 |
||