آمار
| تعداد نشریات | 45 |
| تعداد شمارهها | 1,469 |
| تعداد مقالات | 17,958 |
| تعداد مشاهده مقاله | 58,288,633 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 19,748,079 |
تبیین اکولوژی سیاسی شهری و سنجش عدالت فضایی در توزیع فضای سبز شهری در کلان شهر کرج | ||
| جغرافیا و برنامهریزی | ||
| دوره 29، شماره 91، 1404، صفحه 102-79 اصل مقاله (1.83 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/gp.2023.57632.3171 | ||
| نویسندگان | ||
| نادر ایزدبین1؛ حسن محمودزاده* 2؛ رسول قربانی3 | ||
| 1دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه ریزی شهری پردیس بین المللی ارس دانشگاه تبریز | ||
| 2دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران | ||
| 3استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی دانشگاه تبریز | ||
| چکیده | ||
| به رغم این که وجود نابرابری در استاندارد زیست در بین ساکنین یک شهر پدیده جدیدی در هیچ یک از شهرهای جهان نیست؛ اما در کشورهای کمتر توسعه یافته به دلیل فاحش تر بودن تفاوت های اجتماعی- اقتصادی، تفاوت فضایی شهرها تشدید شده است. پیامد چنین جریانی فقدان عدالت توزیعی خواهد بود. پژوهش حاضر ترکیبی از روش های توصیفی - تحلیلی و کریتیک، اسنادی و پیمایشی می باشد. این پژوهش با هدف ارزیابی وضعیت تقاضا و ظرفیت توزیعی کاربری فضای سبز در بین مناطق کلانشهر کرج و ارائه راهکارهای مبتنی بر عدالت فضایی کاربری فضای سبز در جهت افزایش آن انجام گرفته است. برای تحلیل و ارزیابی وضعیت فضاهای سبز و نقشه سازی آن از اطلاعات و داده های مربوط به سازمان های مرتبط و تصاویر ماهواره ای در مقیاس های فضایی- زمانی مدنظر و نرم افزار GIS، ویژگی های اجتماعی- اقتصادی شهروندان مناطق کلانشهر کرج از اطلاعات سازمان آمار، سازمان نیروی انتظامی شهر کرج و نقشه مناطق شهرداری کلانشهر کرج استفاده شده است. نتایج یافته ها نشان می دهد که، مناطق 8 و 11 به دلیل جمعیت کم و حجم وسیع از مساحت پارکها، وجود باغ خانواده، باغ سیب، باغ فاتح و ایران کوچک دارای سرانه بالایی می باشد. ولی مناطق دیگر از کمبود شدید پارک های شهری و تاثیر اکولوژی سیاسی در سطح محله ای تا منطقه ای رنج می برند که نیاز دارد با توجه به جمعیت هر یک از مناطق و با عنایت به استانداردهای مورد قبول در زمینه سرانۀ فضاهای سبز شهری به ویژه پارکها، اقدام به توزیع متناسب پارکها در مناطق شهر کرج انجام شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فضای سبز؛ عدالت فضایی؛ شهر کرج؛ اکولوژی سیاسی شهری؛ روش کریتیک | ||
| اصل مقاله | ||
|
بهرغم اینکه وجود نابرابری در استاندارد زیست در بین ساکنین یک شهر پدیده جدیدی در هیچیک از شهرهای جهان نیست؛ اما در کشورهای کمتر توسعهیافته به دلیل فاحشتر بودن تفاوتهای اجتماعی- اقتصادی، تفاوت فضایی شهرها تشدید شده است. پیامد چنین جریانی فقدان عدالت توزیعی خواهد بود. پژوهش حاضر ترکیبی از روشهای توصیفی - تحلیلی و کری تیک، اسنادی و پیمایشی میباشد. این پژوهش باهدف ارزیابی وضعیت تقاضا و ظرفیت توزیعی کاربری فضای سبز در بین مناطق کلانشهر کرج و ارائه راهکارهای مبتنی بر عدالت فضایی کاربری فضای سبز در جهت افزایش آن انجامگرفته است. برای تحلیل و ارزیابی وضعیت فضاهای سبز و نقشه سازی آن از اطلاعات و دادههای مربوط به سازمانهای مرتبط و تصاویر ماهوارهای در مقیاسهای فضایی- زمانی مدنظر و نرمافزار GIS، ویژگیهای اجتماعی- اقتصادی شهروندان مناطق کلانشهر کرج از اطلاعات سازمان آمار، سازمان نیروی انتظامی شهر کرج و نقشه مناطق شهرداری کلانشهر کرج استفادهشده است. نتایج یافتهها نشان میدهد که، مناطق 8 و 11 به دلیل جمعیت کم و حجم وسیع از مساحت پارکها، وجود باغ خانواده، باغ سیب، باغ فاتح و ایران کوچک دارای سرانه بالایی میباشد. ولی مناطق دیگر از کمبود شدید پارکهای شهری و تأثیر اکولوژی سیاسی در سطح محلهای تا منطقهای رنج میبرند که نیاز دارد با توجه به جمعیت هر یک از مناطق و با عنایت به استانداردهای موردقبول در زمینه سرانۀ فضاهای سبز شهری بهویژه پارکها، اقدام به توزیع متناسب پارکها در مناطق شهر کرج انجام شود. | ||
| مراجع | ||
|
اردکانی، محمدرضا. (1400). اکولوژی. تهران: انتشارات دانشگاه تهران، چاپ 21ام.
حاتمی نــژاد حسـین؛ رحمـت االله فرهودی؛ محمد پورجابری.(1387). تحلیل نابرابریهای اجتماعی در برخورداری از کاربریهای خدمات شهری، فصلنامه پژوهشهای جغرافیای انسانی، 3(65) :71 -85.
حیدری محمدتقی؛ مجیدی آنیتا؛ رحمانی مریم.(1400). خلق پارک جیبی(پاکت پارک) و بازتولید هم حضوری اجتماعی در شهر (مطالعه موردی: شهر خرمدره)، فصلنامه معماری و شهرسازی ایران،12(2): 31-39
حنایی تکتم؛ صادق اقبالی پریناز؛ دانشور مریم. (1401). تحلیل فضایی روابط میان مؤلفههای اکولوژی و اقتصاد پایدار شهری (نمونه موردی: محله نه دره مشهد)، فصلنامه فضای جغرافیایی، 22(78 )، 117-146.
رحیمی ساردو مجید.(1399). فضای سبز شهری و نقش آن در زندگی مردم، پژوهشنامه اورمزد، 51(2):112-119.
سجادی قائممقامی ساره السادات؛ سیاح نیا رومینا؛ مبرقعی دینان نغمه؛ مجید مخدوم فرخنده.(1400). ارزشیابی پیامدهای رشد شهری بر خدمت اکوسیستمی ذخیره کربن (مطالعه موردی: زیر حوزههای آبریز شهر کرج(، فصلنامه سنجش ازدور و سامانه اطلاعات جغرافیایی در منابع طبیعی، 12(1): 37-20.
شکوهی بیدهندی محمدصالح؛ عزیزی محمدمهدی.(1393). تحلیل سیر تحول تاریخی مفهوم عدالت اجتماعی در برنامه های توسعة شهری ایران، فصلنامه تحقیقات تاریخ اجتماعی، 5(10): 249-230.
عبداللهی صدیقه؛ ایلدرمی علیرضا؛ سلمان ماهینی؛ عبدالرسول؛ سیما فاخران.( 1399). تعیین مناطق همگن عرضه خدمات اکوسیستمی در بخش مرکزی استان اصفهان، فصلنامه سنجش از دور و سامانه اطلاعات جغرافیایی در منابع طبیعی، 11(1): 47-29.
عنابستانی علی اکبر؛ حسینی معصومه .(1397). بررسی تطبیقی سطح امنیت در پارکهای شهری از منظر عدالت فضایی (مطالعهی موردی: پارکهای شهری مشهد)، فصلنامه پژوهشهای جغرافیای برنامهریزی شهری، 6(2 ): 307-330.
فصیحی حبیب اله؛ شماعی علی؛ آذرخش فاطمه .(1399 ).تحلیل دسترسی به بوستانهای شهری با رویکرد عدالت فضایی (نمونۀ مطالعه: شهر ایلام، فصلنامه برنامهریزی فضایی (جغرافیا)،( 10)2 : 105 -118.
قره نژاد، حسن.(1376). بررسی توزیع جغرافیـایی مراکـز بهداشـتی – درمـانی در شـهر اصـفهان، تحقیقـات جغرافیایی، 12(1): 1-15
میرایی مقدم مهرنوش؛ آقایی اسماعیل؛ اوجی روحالله.(1398). بررسی مطلوبیت فضای سبز مجتمعهای مسکونی شهری (مطالعهی موردی: شهر رشت)، فصلنامه پژوهشهای جغرافیای شهری،7(2):260-275
معرب یاسر؛ صالحی اسماعیل؛ امیری، محمدجواد؛ حسن هویدی.(1400). شناختی تغییرات کاربری اراضی حوضه لواسانات تحلیل امنیت بوم با استفاده از خدمات تولیدی اکوسیستم مطالعه موردی: تولید آب، فصلنامه علمی - پژوهشی اطلاعات جغرافیایی (سپهر)، 30(118) : 75-59.
میرزاده طباطبایی مهرو؛ رباطی مریم؛ عزیزی زهرا.(1401). تعیین الگوی مکانی پراکنش فضای سبز شهری (مطالعه موردی: منطقه 5 شهرداری شهر تهران)، تحقیقات علوم جغرافیایی،22(67):170-186
ماید زاده هدا؛ فرخیان فروزان فرخیان فروز.(1399). تأثیر فضای سبز شهری بر کیفیت زندگی شهروندان در کلانشهر اهواز، نشریه پژوهش برنامهریزی شهری،11(41):20-34.
ملکی سعید؛ دامن باغ صفیه.(1392). ارزیابی شاخصهای توسعه پایدار شهری با تأکید بر شاخصهای اجتماعی، کالبدی و خدمات شهری( مطالعه موردی شهر اهواز)، فصلنامه مطالعات ساختار و کارکرد شهری،1(3): 29-54.
ناصحی سعیده؛ شادکام سکینه؛ امیری محمدجواد.(1395). ارزیابی توان اکولوژیکی توسعه فضای سبز با هدف توزیع بهینه پارکهای شهری(مطالعه موردی شهر تهران)، فصلنامه زاگرس جغرافیا و برنامهریزی شهری، 8(29): 153-167.
نسترن، میهن.(1380).تحلیل و سنجش درجه تمرکز و پراکنش شاخصهای بهداشتی – درمانی شهر اصفهان، فصلنامه پژوهشی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه اصفهان جغرافیا و توسعه،26(9): 145-162. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 810 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 266 |
||